Xác định mô hình chính quyền địa phương là vấn đề quan yếu, mô hình hợp sẽ tạo điều kiện tiện lợi cho quản lý Nhà nước và ngược lại. Thứ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thế Liên cho biết, nhiều nhà khoa học và đại biểu Quốc hội vẫn muốn duy trì mô hình cũ, ở đâu có UBND ở đó phải có HĐND, chính quyền địa phương vẫn tổ chức như hiện giờ và có tăng cường chức năng cho HĐND và UBND. Còn nếu không tổ chức HĐND ở một số cấp thì “phải tổng kết khách quan, nhìn thẳng vào sự thật, bảo đảm dân chủ, đồng thuận trong đánh giá kết quả thí điểm”.
Thử nghiệm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường đã cho thấy kết quả hoạt động của bộ máy chính quyền địa phương được ổn định. Việc thí điểm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường cho kết quả nhìn chung hoạt động bộ máy chính quyền địa phương được ổn định, hiệu lực, hiệu quả quản lý được duy trì, quyền đại diện của người dân được đảm bảo, tình hình KT-XH, an ninh, quốc phòng, thứ tự an toàn tầng lớp được giữ vững. Từ thể nghiệm này, Chính phủ dự kiến đề xuất “khẳng định mô hình chính quyền địa phương bao gồm hai cơ quan HĐND và UBND (hoặc Ủy ban hành chính), theo mô hình chính quyền một cấp ở đô thị và chính quyền hai cấp ở nông thôn”. Ở những địa bàn không có HĐND thì thành lập cơ quan hành chính, là cơ quan cấp trên trực tiếp thực hành nhiệm vụ quản lý hành chính và cung cấp dịch vụ công cho dân chúng trên địa bàn, đảm bảo tính tường, gần dân, phục vụ dân của nền hành chính quốc gia. Bên cạnh nhiều ý kiến đồng tình với mô hình tổ chức chính quyền địa phương theo hướng không tổ chức “đầy đủ” HĐND ở các cấp, cũng có không ít ý kiến cho rằng việc tổ chức HĐND “đi kèm” UBND như hiện giờ cần duy trì. Theo ông Nguyễn Văn Hoạt, Phó chủ toạ HĐND TP Hà Nội thì HĐND không chỉ giám sát chính quyền mà còn thực hành nhiều chức năng khác, nhất là đại diện cho quần chúng. # Địa phương. Vì vậy, cần đưa ra các giải pháp để khắc phục, nâng cao hiệu quả hoạt động của HĐND để HĐND làm tròn chức năng được giao, thay vì không tổ chức HĐND. Việc phân biệt chính quyền thị thành và nông thôn cũng là vấn đề nhiều tranh cãi. Bà Hoàng Thị Ngân, Vụ Tổ chức hành chính và công vụ, Văn phòng Chính phủ cho rằng, chính quyền thành thị và nông thôn không khác biệt đến mức “cường điệu hóa”, mà chỉ nên khác về số lượng cơ quan chuyên môn, nên cần cân nhắc khi qui định sự dị biệt này trong Hiến pháp. Tuy nhiên, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Hồng Khanh lại cho rằng, nhân tố “quản lý thành phố” là sự khác biệt giữa mô hình chính quyền ở quận, phường (thị thành) với huyện, xã (nông thôn). Nên, nên phân biệt, và có thể qui định chính quyền thị thành được tổ chức không hoàn chỉnh như chính quyền nông thôn hay chính quyền cấp tỉnh. Còn theo đại diện Sở Nội vụ TP HCM thì chính quyền địa phương không nhất định phải 2 hay 3 cấp… Liên quan đến tên gọi UBND hay Ủy ban hành chính, một số quan điểm cho rằng, không nên “đổi lại” tên gọi UBND thành Ủy ban hành chính, do trước đây, Nhà nước từng đổi tên Ủy ban hành chính thành UBND… Nhìn chung, những đề xuất của Chính phủ về chính quyền địa phương trong dự thảo Hiến pháp sửa đổi vẫn còn nhiều ý kiến trái chiều. Qui định trong Hiến pháp chẳng thể sửa “một sớm, một chiều”, nên việc nghiên cứu kỹ lưỡng, trên cơ sở tổng kết các mô hình thể nghiệm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường và mô hình chính quyền tỉnh thành, để đưa ra một mô hình ăn nhập trong Hiến pháp là cấp thiết. Bên cạnh đó, để những qui định này thực thụ hợp lý, cần sự quan hoài, đóng góp không chỉ của các chuyên gia pháp lý, các nhà khoa học, mà còn của mọi người dân, để Ủy ban soạn thảo Hiến pháp có cái nhìn “đa chiều”, hợp lý.
|
Thứ Bảy, 3 tháng 8, 2013
Vẫn băn khoăn việc tổ chức HĐND “song hành” toàn bộ với UBND
