Sau khi khẳng định kiên cố phải tăng giá điện, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ nhấc, nếu điều chỉnh giá điện, giá viện phí không khéo ngay tức thì kéo lạm phát quay trở lại, vì yếu tố tâm lý là rất lớn. Ông cứ liệu như tăng lương, có khi lương chưa đến tay thì bát phở, cân thịt, con cá đã tăng giá rồi. Bộ trưởng cũng san sớt với ý kiến chẳng thể lấy giá điện của Việt Nam so với thế giới vì nước ta còn nghèo, thu nhập của người dân còn thấp. Bởi vậy, quốc gia sẽ bao cấp cho người nghèo (tiêu thụ khoảng vài chục kWh/tháng), hỗ trợ cho người thu nhập thấp; khuyến khích các doanh nghiệp tiêu thụ ít điện bằng cơ chế thuế, chứ không giữ giá điện thấp để bao cấp bít tất.
Dưới góc nhìn của một số chuyên gia, thời khắc tăng giá điện có thể coi là hợp lý, song diễn biến giá cả từ nay tới cuối năm phụ thuộc rất lớn vào các quyết sách thực hành lộ trình điều chỉnh giá điện, than, xăng dầu, dịch vụ y tế, giáo dục. Trên thị trường thế giới, giá xăng, dầu, phân bón, phôi thép, nông phẩm biến động phức tạp, giá các mặt hàng này ở trong nước sẽ diễn biến theo. Theo Viện Kinh tế - Tài chính, nếu Chính phủ thực hành các quyết sách mạnh điều chỉnh giá một số mặt hàng quan yếu và nhạy cảm hoặc sớm nới lỏng tiền tệ để tạo động lực cho tăng trưởng cao hơn, thì CPI tháng 12-2013 sẽ còn tăng lên so với cùng kỳ năm 2012 ở mức 5,5 - 6,5%. Chuyên gia kinh tế trưởng nhà băng Thế giới tại Việt Nam phân tích, tình hình tăng trưởng kinh tế chậm lại có thể tạo áp lực khiến Chính phủ nối nới lỏng chính sách tài khóa và tiền tệ, điều chỉnh tăng giá điện, than, xăng dầu, giá viện phí. Từ đó sẽ tạo sức ép lên lạm phát và làm xói mòn những thành quả bước đầu của ổn định vĩ mô. Thời khắc này, Việt Nam đang “mắc kẹt” ở thời đoạn tăng trưởng chậm lại dài nhất kể từ thập niên 1980.
Đích đặt ra cho cả năm nay là kiểm soát chỉ số giá tiêu dùng tăng dưới 8%. Thực hành lộ trình tăng giá theo cơ chế thị trường là hiển nhiên, song không nên quên khuyến cáo của giới chuyên gia: nếu tăng giá ào ạt, không hợp lý, nhất là kiểm soát không chặt, thì cái giá phải trả chính là lạm phát tăng cao trở lại bất chấp các giải pháp ngăn chặn. Đan Thanh
|