Những hiện vật nằm trong các lớp địa tầng cho thấy một sự diễn biến văn hóa khá liên tiếp từ thời đại đá cũ đến thời đoạn hậu kỳ đá mới-sơ kỳ kim loại, với niên đại được đoán định từ hơn 20.
Việc phát hiện ra di chỉ hang Kim Sơn được coi là phát hiện quan trọng nhất trong đợt khảo sát. Trổi hơn cả là một số mảnh gốm có hoa văn khắc vạch có dấu chấm dải xen kẽ ở giữa mang phong cách đồ gốm Phùng Nguyên.
Các nhà khảo cổ đã thu thập rất nhiều mẫu vật để phân tách môi trường sinh thái cổ và niên đại tuyệt đối. 000 năm đến khoảng gần 4. Cả 3 di tích trên đều có thể tiến hành khai quật với quy mô lớn. Trong đó, đáng chú ý là những chiếc rìu mài nhẵn bên cạnh những dụng cụ cuội ghè đẽo thô sơ.
Dấu tích của người nguyên thủy tìm thấy chủ yếu ở khu vực cửa hang, chứa nhiều di vật đồ đá và mảnh gốm vỡ, vết tích bếp lửa với tầng tro than dầy, một số công cụ mũi nhọn được mài giũa từ mảnh xương ống của động vật.
Sự có mặt của đá cuội nguyên liệu và mảnh tước ở đây chứng tỏ quá trình gia công dụng cụ được tiến hành tại chỗ. Hang Thủng là một di tích ngụ của cư dân thuộc giai đoạn hậu kỳ đá mới-sơ kỳ kim loại ở Thái Nguyên.
000 năm cách ngày nay. /. Địa điểm này rất gần di chỉ mái đá Ngườm, một di tích khảo cổ thời đá cũ nổi danh ở khu vực Đông Nam Á.
Phó giáo sư, tiến sỹ Trình Năng Chung, đoàn trưởng khảo sát Viện Khảo cổ học cho biết việc phát hiện và nghiên cứu 3 di chỉ nói trên góp phần quan yếu vào nhận thức văn hóa thời tiền sử trong khu vực.
Đồ gốm được nặn bằng tay, độ nung thấp, trang trí bằng hoa văn thừng thô. Với những nét đặc trưng của bộ dụng cụ cần lao bằng đá ở đây, bước đầu các nhà khảo cổ đã xếp di chỉ hang Kim Sơn thuộc hệ thống văn hóa Ngườm. Ở hang Thủng, kết quả khảo sát cho thấy tầng văn hóa dầy khoảng 50cm chứa nhiều di vật như dụng cụ đá cùng nhiều mảnh gốm thô, mảnh xương răng động vật.
000 năm cách ngày nay. Hang Thần là một di tích ngụ của cư dân hậu kỳ đá mới, có niên đại khoảng 4. Hang Thần là di tích có một tầng văn hóa thuần nhất, dày khoảng 90 cm. Kết cấu trầm tích và hiện vật trong địa tầng cho thấy có 2 lớp văn hóa kế tục nhau là lớp văn hóa trên có niên đại thời đại kim loại, lớp văn hóa dưới niên đại đoán định thuộc hậu kỳ đá mới.
Minh Nguyệt (TTXVN).
